بایگانی

Archive for اکتبر 2009

تندیس گاوی که دو زانو نشسته و ظرفی را در دست دارد

اکتبر 31, 2009 4 دیدگاه

KneelingBull

این تندیس سیمین (نقره ای) متعلق به دوره ی نیا-ایلامی (Proto-Elamite) در جنوب باختری ایران است. این اثر بین 3900 تا 4100 سال پیش ساخته شده، بلندی آن 16.3 سانتی متر است و اکنون در موزه ی متروپولیتن نگهداری می شود.

نشان دادن حیوانات در حالت و فرم انسانی در دوره ی نیا-ایلامی معمول بوده همچنان که در این تندیس نیز گاوی را می بینیم که لباسی پارچه ای به تن دارد و دو زانو نشسته است. گردن پهن این تندیس به شانه ها و بازوانی انسان مانند منتهی می شود که در نهایت به سمی ختم می شود که گلدانی را نگه داشته است.

کاربرد اصلی این مجسمه مشخص نیست ولی لباسی که به همراه آن یافته شده این تئوری را محتمل می سازد که این تندیس عمدا به خاک سپرده شده است، شاید به عنوان بخشی از آیین یا جشنی.

توضیحات برگرفته از وبگاه موزه ی متروپولیتن نیویورک

Advertisements

جام طلا با نقش چهار غزال

اکتبر 31, 2009 7 دیدگاه

GhazalCup

این جام و جام های مشابه که در تپه ی مارلیک (جنوب باختری دریای مازندران) یافته شده اند، در هزاره ی نخست پیش از میلاد ساخته شده اند. جنس این جام از طلا و بلندی آن 6.5 سانتی متر است و اکنون در موزه ی متروپولیتن نیویورک نگهداری می شود.

بر بدنه ی این جام چهار غزال (یا بز کوهی) نقش بسته است که به سوی چپ در حرکت هستند.  در طراحی بدن غزالها به عضلات و موهای آنها نیز توجه شده. سر این غزال ها به همراه گوش و شاخ آنها به صورت جداگانه ساخته شده و سپس به وسیله ی لحیم کاری که در ایران بسیار رواج داشته به بدنه ی جام متصل شده است به طوری که سر ها به صورت برجسته خارج از سطح بدنه قرار می گیرد.

در همین رابطه:

جام دیگری با نقش شیر از گنجینه ی آمودریا که ساختاری بسیار شبیه به این اثر دارد را می توانید در شکل زیر ببینید*:

LionCup

منبع توضیحات: وبگاه موزه ی متروپولیتن

* با سپاس از ستوده ی عزیز به خاطر معرفی اثر

تندیس مشهور به «خدایی با یک دست طلایی»

اکتبر 30, 2009 7 دیدگاه

God1این تندیس که به تندیس «خدا با یک دست طلایی» معروف است متعلق به آثار باستانی شهر شوش و ساخت هزاره ی دوم پیش از میلاد است. این تندیس به بلندی 17.5 س.م. و پهنای 5.5 س.م. اکنون در موزه ی لوور نگهداری می شود. با توجه به شیپور مانند بودن کلاه و همچنین نوع لباس می توان با اطمینان گفت که این تندیس نمایانگر یکی از خدایان، شاید اینشوشیناک خدای بزرگ شوش، است.

God2

این مجسمه ی مسی که احتمالا به روش ریخته گری ساخته شده، در ابتدا به صورت کامل با لایه ای از طلا پوشده بوده ولی به تدریج و در مرور زمان این لایه از میان رفته است. پوشش این تندیس بسیار شبیه خدایان میانرودان است با لباسی بلند و شانه ی برهنه و کلاهی که چهار لایه ی شیپور مانند دارد. البته زمانی که در جزییات مجسمه دقیق می شوید می بینید که ویژگیهای محلی را به همراه دارد. به عنوان مثال نوع ریش، لبخندی که به لب دارد و کلاه بره مانندی که بر روی پیشانی و زیر کلاه هرم مانند قرار دارد که پوشش مردمان شوش در هزاره ی دوم پیش از میلاد بوده.

توضیحات برگرفته از وبگاه موزه ی لوور

سیمرغ در آثار ساسانی

اکتبر 25, 2009 26 دیدگاه

واژه ی پهلوی سنمُرو( Senmurv) نام یکی از موجودات افسانه ای ایران است. سنمرو موجودی است  نیمه پرنده و نیمه پستاندار که چون پستانداران به فرزند خود شیر می دهد و در بسیاری از آثار ساسانی به صورت ترکیبی از اژدها و طاووس کشیده شده است. او که دوست انسان و دشمن هر نوع مار و نیروی شیطانی است، بر بالای درختی لانه دارد که دانه های آن بیماری و بدی را از وجود انسان دور می کند.

در افسانه های اخیرتر فارسی مانند شاهنامه ی فردوسی پرنده ی افسانه ای سیمرغ را می بینیم که در بالاترین قله ی رشته کوه البرز خانه دارد. سیمرغ شاهنامه پنجه های شیر، پر طاووس، دم مار مانند و سر شیر مانند دارد.  اوست که زال پدر رستم را پرورش می دهد و با پر افسانه ای خود که درمان کننده ی زخم هاست زاده شدن رستم را آسان می کند.

سیمرغ در منطق الطیر عطار در کوه قاف لانه دارد و پرندگان در جستجوی او که تمثیل وجود مطلق الهی است، کوه ها و بیابان ها را طی می کنند و در نهایت از هزاران مرغی که به جستجوی او رفته اند تنها سی مرغ به انتهای راه می رسند و زمانی که به حریم سیمرغ قدم می نهند و با او سخن می گویند، سیمرغ آیینه ای در برابر آنها می نهد و چون نگاه می کنند می بینند که خود آن سی مرغ، سیمرغ شده اند و وجود سیمرغ چیزی نیست جز خود آن سی مرغ. در حقیقت عطار سر یکی شدن انسان و خدا را اینگونه بیان می کند.

Simorgh2

نقش برجسته ی گچی سیمرغ، سده ی 7 و 8 میلادی، محل کشف: چال طرهان، ایران، مکان نگهداری: موزه ی بریتانیا

Simorgh3

بشقاب نقره ای به قطر 7.6 سانتی متر با نقش سیمرغ، سده ی 7 میلادی، مکان نگهداری: موزه ی بریتانیا

sassanid14

پارچه ی ابریشمی با نقش سیمرغ، سده ی 6 میلادی.، موزه ی ویکتوریا و آلبرت لندن

Simorgh4

بشقاب نقره ای با نقش سیمرغ، سده ی 5 و 6 میلادی، محل کشف: ارمنستان، مکان نگهداری: موزه ی هنرهای اسلامی برلین

Simorgh5

آبدان (ابریق) نقره ای با نقش سیمرغ، ساخت سده ی ششم میلادی، موزه ی هامیتاژ (ارمیتاژ)

Simorgh6

بشقاب نقره ای به قطر 13.4 سانتی متر، ساخت سده ی 6 و 7 میلادی

Simorgh7

گلدان نقره ای به بلندی 19 سانتی متر، ساخت سده ی 6 و 7 میلادی

Simorgh8

نقش برجسته ی سیمرغ، ساخت سده ی 7 و 8 میلادی، مکان نگهداری: موزه ی هنرهای اسلامی برلین

در نقشهای تاق بستان در حاسیه ی لباس خسرو دوم در دیوار شکارگاه گراز نیز نقش سیمرغ دیده می شود

Simorgh9

نقش سیمرغ بر حاشیه ی لباس خسرو دو در نقش برجسته ی تاق بستان

که جزییات بیشتر را می توان در این عکس دید:

Simorgh12

نقش سیمرغ علاوه بر این در حاشیه ی لباس سوارکار زره پوش تاق بستان نیز دیده می شود.

Simorgh13

در دیوارنگاره های ساسانیان سمرقند در کاخ افراسیاب نیز نقش سیمرغ بر لباسها دیده می شود.

Simorgh10

نقش سیمرغ با جزییات بیشتر:

Simorgh11

منابع عکس ها: 123

منبع توضیحات:

1-کتاب Magical, mythical creatures: invite their powers into your life نوشته ی D. J. Conway.

2- منطق الطیر عطار

آثاری از دوره ی ساسانی در موزه ی والترز بالتیمور

اکتبر 23, 2009 3 دیدگاه
SassanidKing_Queen

تصویر شاه و شهبانوی ساسانی بر روی ظرف نقره ای، بلندی: 5.2 س.م.، قطر: 23.3 س.م.، ساخت سده ی 6 و 7 میلادی

Sassanid_Walter_Baltimore_3

تصویر شاه ساسانی در میان ظرف، ابعاد: 8 در 26.2 در 9.5 س.م.، ساخت سده ی هفتم میلادی

Sassanid_Walter_Baltimore_2

آبدان، جنس: برنج مس اندود شده، ابعاد:37.2 در 20 در 18.7 س.م.، ساخت سده ی 7 و 8 میلادی


Sassanid_Walter_Baltimore

آبدان نقره ای، بلندی 18.5 س.م.، قطر 11.4 س.م.، ساخت سده ی 5 و 6 میلادی

پیوند آثار در موزه ی والترز: 1234

تندیس های طلایی حیوانات، ساخت 2400 سال پیش در ایران، موزه ی ارمیتاژ

اکتبر 21, 2009 5 دیدگاه
به جر دو اثر آخر که از جنس نقره و متعلق به حدود 1800 سال پیش است بقیه ی آثار از جنس طلا و ساخت حدود 2400 سال پیش است.
Herm2

تندیس طلایی اسب سوار، سده ی 4 و 5 پیش از میلاد، بلندی: 3.6 سانتی متر

Herm3

تندیس طلایی آهو، سده ی 4 و 5 پیش از میلاد، بلندی: 3.2 سانتی متر

Herm4

تندیس طلایی آهو، سده ی 4 و 5 پیش از میلاد، بلندی: 4.1 سانتی متر، محل یافت: شرق ایران

Herm5

دسته ی ظرفی به شکل آهو، جنس: طلا، سده ی 4و 5 پیش از میلاد، بلندی: 16 سانتی متر

Herm6

تندیس طلایی گوزن، سده ی 4 و 5 پیش از میلاد، بلندی: 4.5 سانتی متر، محل یافت: شرق ایران

Herm7

تندیس طلایی گوزن، سده ی 4 و 5 پیش از میلاد، بلندی: 4.7 سانتی متر، محل یافت: شرق ایران

Herm8

تندیس طلایی شاهین، سده ی 3 و 4 پیش از میلاد، بلندی 2.5 سانتی متر

Herm9

تندیس شاهینی که قویی را در چنگال گرفته، سده ی 3 و 4 پیش از میلاد، بلندی: 3.5 سانتی متر

Herm10

تندیس طلایی گراز وحشی، سده ی 4 و 5 پیش از میلاد، بلندی: 2.8 سانتی متر

Herm12

تندیس نقره ای مردی در حال باز کردن دهان موجودی خیالین، سده ی 2 و 3 پس از میلاد، بلندی: 3.2 سانتی متر

Herm13

تندیس نقره ای موجودی خیالین، سده ی 2 و 3 پس از میلاد، بلندی: 3.7 سانتی متر

لینک آثار در موزه ی ارمیتاژ:

1234567891011

ایزدبانوی لاما و گاو-مرد نمای نیایشگاه شوش

اکتبر 20, 2009 3 دیدگاه

Lamma_Manbullبلندی: 1.35 متر، ساخت سده ی دوازدهم پیش از میلاد،محل نگهداری: موزه ی لوور.

این اثر دکوراسیون نمای بیرونی نیایشگاهی بر تپه ی شوش بوده. شوش دارای دو نیایشگاه بود که یکی بر روی تپه ی آکروپلیس شوش بناشده بود و دیگری در آپادانا قرار داشت. جایی که شش سده بعد داریوش کاخ خود را بنا کرد.

بر این دیواره ی آجری، نقش ایزدبانوی لاما و یک گاو-مرد که در حال محافظت از درخت خرماست، به تناوب تکرار می شود.

Bull-Man

گاو-مرد که به صورت سنتی نگهبان دروازه های نیایشگاه است، نمادی است از ترکیب فکر انسان و قدرت و توانایی گاو است. این موجود در اینجا کلاهی با لایه های مختلف شیپورمانند* به سر دارد که نماد ماورایی بودن است (در سه گاو-مرد نخست از سمت راست مشخص است). در اسطوره های میانرودان این شکل متعلق به شاماش خدای آفتاب است. این ترکیب در کنار درخت خرما نشانه ی تاثیر خورشید در زندگی گیاه است. درخت خرما در اسطوره های میانرودان المانی کلیدی است و منبع الهام بزرگی برای ایرانیان محسوب می شده و نماد درخت زندگی بوده.

ایزد بانوی لاما نیز نماد محافظت است. بر این دیواره دستان این ایزد بانو به روش سنتی دعای خیر بالا برده شده که نشان از اطمینان خاطر دادن به نییشگران و خوشامد گویی به آنهاست.

توضیحات برگرفته از وبگاه موزه ی لوور

_____

*: کلاه با لایه های شیپور مانند را می توانید در شکلهای 10، 14 و 15 از این پست (بیست اثر باستانی با شخصیت زن از تمدنهای میانرودان در موزه ی بریتانیا) و همچنین در این پست (ایزد بانوی شب) ببینید.